Η 1η Προκήρυξη του Καθεστώτος Ενίσχυσης Επενδυτικών Σχεδίων Διπλής Χρήσης σε Στρατηγικούς Τομείς Άμυνας και Κατασκευής Οχημάτων και Αεροσκαφών δημιουργεί ένα νέο πλαίσιο κινήτρων για επιχειρήσεις που σχεδιάζουν σημαντικές παραγωγικές και τεχνολογικές επενδύσεις σε στρατηγικούς κλάδους της ελληνικής οικονομίας.
Το καθεστώς αφορά επενδυτικά σχέδια διπλής χρήσης με έναρξη εργασιών εντός της περιόδου 2026–2028, ενώ το ελάχιστο ύψος κάθε επένδυσης ορίζεται σε 3 εκατ. ευρώ.
Η περίοδος υποβολής αιτήσεων έχει οριστεί από 31 Αυγούστου έως 30 Νοεμβρίου 2026.
Ποιους τομείς αφορά η 1η Προκήρυξη
Το καθεστώς έχει στοχευμένο βιομηχανικό και τεχνολογικό χαρακτήρα και επικεντρώνεται σε δραστηριότητες που μπορούν να υποστηρίξουν τόσο πολιτικές όσο και αμυντικές εφαρμογές.
Ειδικότερα, περιλαμβάνονται επενδυτικά σχέδια στους ακόλουθους τομείς:
- Κατασκευή όπλων και πυρομαχικών – ΚΑΔ 25.30
- Κατασκευή μηχανοκίνητων οχημάτων – ΚΑΔ 29.10
- Κατασκευή ηλεκτρικού και ηλεκτρονικού εξοπλισμού για μηχανοκίνητα οχήματα – ΚΑΔ 29.31
- Κατασκευή άλλων μερών και εξαρτημάτων για μηχανοκίνητα οχήματα – ΚΑΔ 29.32
- Κατασκευή αεροσκαφών και συναφών μηχανημάτων – ΚΑΔ 30.31 και 30.32
- Κατασκευή στρατιωτικών οχημάτων μάχης – ΚΑΔ 30.40
Η αντιστοίχιση της δραστηριότητας και του επενδυτικού σχεδίου με τους επιλέξιμους ΚΑΔ αποτελεί συνεπώς ένα από τα πρώτα ζητήματα που πρέπει να εξετάσει κάθε ενδιαφερόμενη επιχείρηση.
Ελάχιστη επένδυση €3 εκατ. και ενίσχυση έως €20 εκατ.
Το ελάχιστο επιλέξιμο ύψος επένδυσης ανέρχεται σε 3 εκατ. ευρώ, στοιχείο που προσδίδει στο καθεστώς σαφή προσανατολισμό προς μεγάλης κλίμακας παραγωγικά και τεχνολογικά projects.
Το ανώτατο ποσό ενίσχυσης ανά επενδυτικό σχέδιο μπορεί να φθάσει τα 20 εκατ. ευρώ, υπό την εφαρμογή των σχετικών ορίων και κανόνων κρατικών ενισχύσεων.
Πρόκειται επομένως για ένα επενδυτικό εργαλείο που απευθύνεται κυρίως σε επιχειρήσεις με σημαντικό επενδυτικό σχεδιασμό, επαρκή χρηματοδοτική δυνατότητα και υψηλό επίπεδο προετοιμασίας.
Ποια επενδυτικά κίνητρα παρέχονται
Το συγκεκριμένο καθεστώς διαφοροποιείται από προγράμματα που βασίζονται στην άμεση επιχορήγηση, καθώς προβλέπει δύο βασικές μορφές κινήτρων:
1. Φορολογική υπερέκπτωση δαπανών
Οι επιλέξιμες προς ενίσχυση δαπάνες μπορούν να εκπέσουν από τα ακαθάριστα έσοδα της επιχείρησης κατά τον χρόνο πραγματοποίησής τους, προσαυξημένες κατά 100%, εντός των προβλεπόμενων ορίων ενίσχυσης.
Το κίνητρο μπορεί να αποκτήσει ιδιαίτερη σημασία για επιχειρήσεις που σχεδιάζουν σημαντικές επενδύσεις σε παραγωγικό εξοπλισμό, εγκαταστάσεις, τεχνολογία και άυλα περιουσιακά στοιχεία.
2. Ταχεία αδειοδότηση
Παρέχεται επίσης το κίνητρο της ταχείας αδειοδότησης, το οποίο μπορεί να υποστηρίξει την ταχύτερη εξέλιξη μεγάλων επενδυτικών σχεδίων με σύνθετες απαιτήσεις εγκατάστασης και λειτουργίας.
Πώς αξιολογούνται τα επενδυτικά σχέδια
Ένα από τα βασικά χαρακτηριστικά της προκήρυξης είναι ότι η αξιολόγηση δεν περιορίζεται στα οικονομικά μεγέθη της επένδυσης.
Η συνολική βαθμολογία διαμορφώνεται σε κλίμακα 0–100 βαθμών, μέσα από τέσσερις βασικές ομάδες κριτηρίων.
Α. Ωριμότητα επενδυτικού σχεδίου – έως 35 βαθμοί
Η μεγαλύτερη επιμέρους βαρύτητα δίνεται στην επενδυτική ωριμότητα.
Αξιολογούνται, μεταξύ άλλων, η διαθεσιμότητα του τόπου εγκατάστασης, η πρόοδος της περιβαλλοντικής και οικοδομικής αδειοδότησης, η διαδικασία έκδοσης άδειας εγκατάστασης και η χωροθέτηση της επένδυσης.
Β. Χρηματοοικονομικά στοιχεία – έως 25 βαθμοί
Εξετάζεται η χρηματοοικονομική εικόνα του φορέα της επένδυσης και η δυνατότητά του να υποστηρίξει την υλοποίηση του επενδυτικού σχεδίου.
Γ. Βιώσιμη ανάπτυξη και στρατηγικά χαρακτηριστικά – έως 25 βαθμοί
Στην τρίτη ομάδα αξιολογούνται στοιχεία που συνδέονται με τον ευρύτερο στρατηγικό χαρακτήρα της επένδυσης, όπως:
- το STEP Seal – Strategic Technologies for Europe Platform,
- η εξωστρέφεια,
- η αξιοποίηση πνευματικής ιδιοκτησίας ή/και διπλωμάτων ευρεσιτεχνίας,
- η σύνδεση της επένδυσης με επιχειρήσεις της αλυσίδας αξίας στον τομέα της άμυνας.
Δ. Αύξηση της απασχόλησης – έως 15 βαθμοί
Η δημιουργία νέων θέσεων εργασίας αποτελεί επίσης αυτοτελές κριτήριο, με δυνατότητα συνεισφοράς έως 15 βαθμών στη συνολική αξιολόγηση.
Η συγκεκριμένη διάρθρωση καθιστά σαφές ότι η ποιότητα και η ωριμότητα του επιχειρηματικού σχεδιασμού μπορούν να είναι εξίσου σημαντικές με το ίδιο το ύψος της επένδυσης.
Ποιες δαπάνες είναι επιλέξιμες
Το καθεστώς καλύπτει ένα σημαντικό εύρος επενδυτικών δαπανών.
Δαπάνες Περιφερειακών Ενισχύσεων
Στις σχετικές κατηγορίες περιλαμβάνονται:
- κτιριακές εγκαταστάσεις,
- έργα διαμόρφωσης περιβάλλοντος χώρου,
- μηχανολογικός εξοπλισμός και ειδικές τεχνικές εγκαταστάσεις,
- λοιπός παραγωγικός εξοπλισμός,
- μεταφορικά μέσα που χρησιμοποιούνται εντός της μονάδας,
- υπό προϋποθέσεις, απόκτηση παγίων μονάδας που έχει παύσει τη λειτουργία της,
- άυλα στοιχεία ενεργητικού, όπως λογισμικό, συστήματα ποιότητας και δικαιώματα πνευματικής ιδιοκτησίας.
Πρόσθετες κατηγορίες ενισχυόμενων δαπανών
Ανάλογα με την επιχείρηση και το είδος της επένδυσης, μπορούν επίσης να προβλέπονται δαπάνες που αφορούν:
- συμβουλευτικές υπηρεσίες για νέες ΜμΕ,
- συγκεκριμένες παρεμβάσεις ενεργειακού και περιβαλλοντικού χαρακτήρα,
- αποδοτικότερη χρήση πόρων και μετάβαση προς την κυκλική οικονομία,
- επαγγελματική κατάρτιση,
- συμμετοχή ΜμΕ σε εμπορικές εκθέσεις,
- πρόσληψη εργαζομένων που εμπίπτουν στις προβλεπόμενες κατηγορίες,
- επενδυτικές ενισχύσεις προς ΜμΕ.
Η επιλεξιμότητα κάθε δαπάνης θα πρέπει να εξετάζεται με βάση τους ειδικούς όρους της προκήρυξης και τα χαρακτηριστικά του εκάστοτε επενδυτικού σχεδίου.
Γιατί η επενδυτική ωριμότητα έχει ιδιαίτερη σημασία
Η κατανομή της βαθμολογίας αναδεικνύει την ωριμότητα της επένδυσης σε έναν από τους σημαντικότερους παράγοντες για την αξιολόγηση.
Για τις ενδιαφερόμενες επιχειρήσεις, αυτό σημαίνει ότι η προετοιμασία δεν περιορίζεται στη σύνταξη του φακέλου της αίτησης.
Η εξασφάλιση του τόπου εγκατάστασης, η έγκαιρη έναρξη των απαιτούμενων αδειοδοτικών διαδικασιών, η χρηματοδοτική δομή και η τεχνική τεκμηρίωση της επένδυσης αποτελούν κρίσιμα στοιχεία του συνολικού σχεδιασμού.
Παράλληλα, επιχειρήσεις με εξαγωγικό προσανατολισμό, αξιοποιήσιμη πνευματική ιδιοκτησία ή τεχνολογία και ουσιαστικές διασυνδέσεις με την αλυσίδα αξίας της άμυνας μπορούν να ενισχύσουν περαιτέρω τη βαθμολογική θέση του επενδυτικού τους σχεδίου.
Υποχρέωση υλοποίησης του 10% της επένδυσης
Ιδιαίτερη προσοχή απαιτείται και στις υποχρεώσεις που ακολουθούν την υπαγωγή.
Προβλέπεται η υποχρεωτική υλοποίηση τουλάχιστον του 10% του συνολικού κόστους του επενδυτικού σχεδίου μέσα σε 24 μήνες από τη δημοσίευση της περίληψης της απόφασης υπαγωγής.
Η μη επίτευξη του συγκεκριμένου ορίου εντός της προβλεπόμενης περιόδου μπορεί να οδηγήσει σε ανάκληση της απόφασης υπαγωγής.
Τι πρέπει να εξετάσουν οι επιχειρήσεις πριν από την υποβολή
Η περίοδος υποβολής αιτήσεων ολοκληρώνεται στις 30 Νοεμβρίου 2026. Ωστόσο, λόγω του μεγέθους και των απαιτήσεων των συγκεκριμένων επενδύσεων, η αξιολόγηση της δυνατότητας συμμετοχής είναι σημαντικό να ξεκινήσει εγκαίρως.
Πριν από την υποβολή, μια ενδιαφερόμενη επιχείρηση θα πρέπει να εξετάσει συνολικά:
- την επιλεξιμότητα της δραστηριότητας και των ΚΑΔ,
- τη συμβατότητα των προβλεπόμενων δαπανών,
- την ωριμότητα και αδειοδοτική ετοιμότητα του project,
- τη χρηματοοικονομική δυνατότητα υλοποίησης,
- την τεκμηρίωση της εξωστρέφειας και της καινοτομίας,
- τη δυνατότητα σύνδεσης με την αλυσίδα αξίας του κλάδου,
- το προβλεπόμενο χρονοδιάγραμμα υλοποίησης.
Η έγκαιρη αξιολόγηση αυτών των παραμέτρων μπορεί να συμβάλει τόσο στην ορθή προετοιμασία της αίτησης όσο και στη διαμόρφωση ενός περισσότερο ώριμου και τεκμηριωμένου επενδυτικού σχεδίου.
Μια νέα επενδυτική δυνατότητα για στρατηγικούς κλάδους
Η 1η Προκήρυξη του Καθεστώτος Ενίσχυσης Επενδυτικών Σχεδίων Διπλής Χρήσης εντάσσεται σε ένα ευρύτερο περιβάλλον ενίσχυσης της βιομηχανικής, τεχνολογικής και παραγωγικής δυναμικότητας σε τομείς στρατηγικής σημασίας.
Για τις επιχειρήσεις που δραστηριοποιούνται στην άμυνα, την αυτοκινητοβιομηχανία, την αεροναυπηγική και τις σχετικές αλυσίδες αξίας, το νέο καθεστώς δημιουργεί δυνατότητες υποστήριξης σημαντικών επενδυτικών σχεδίων.
Η αξιοποίησή του, ωστόσο, απαιτεί προσεκτικό έλεγχο επιλεξιμότητας, επαρκή επενδυτική ωριμότητα, τεκμηριωμένο χρηματοδοτικό σχεδιασμό και συνεπή παρακολούθηση των όρων και υποχρεώσεων της προκήρυξης.